د ماشومانو د کار نړیواله ورځ: افغان ماشومان لا هم له سختۍ سره مخ دي

هر کال د جون ۱۲مه د ماشومانو د کار پر وړاندې د مبارزې نړیواله ورځ لمانځل کېږي، خو په افغانستان کې دا ورځ د هغو زرګونو ماشومانو کیسه بیانوي چې لا هم د یوې ټوټې ډوډۍ لپاره په سختو کارونو بوخت دي. د ماشومانو د کار نړیواله ورځ: افغان ماشومان لا هم له سختۍ سره مخ دي — دا یوازې یو سرلیک نه دی، بلکې د یوه ټول نسل حقیقت دی.


شالید – څومره ماشومان او ولې کار کوي؟

د نړیوال کارګر سازمان د ۲۰۲۴ کال راپور له مخې، په افغانستان کې نږدې ۱.۸ میلیونه ماشومان په کار بوخت دي. د دوی ډېری نه ښوونځي ته ځي، نه روغتیايي خدمتونه ترلاسه کوي. همدا لامل دی چې افغانستان په نړۍ کې د ماشومانو د کار د خورا لوړې کچې لرونکو هېوادونو څخه دی.


تحلیل – ماشومان په کومو کارونو کې وي؟

په حقیقت کې، دا ماشومان په کوڅو کې د پلاستيکي توکو راټولول، د خښتو په تنورونو کې کار کول، د قالینو اوبدل، او په کرنیزو سیمو کې د کوکنارو او غنمو راټولول دي. پوښتنه دا ده چې آیا دا کارونه د دوی د عمر او روغتیا لپاره مناسب دي؟ ځواب روښانه دی: نه.


د اسلامي امارت دریځ

اسلامي امارت تېر کال په یوه اعلامیه کې د ماشومانو د کار پر وړاندې د مبارزې ژمنه وکړه، خو تر اوسه یې د پلي کولو لپاره عملي ګامونه نه دي پورته کړي. که وضعیت همداسې دوام وکړي، نو دا ماشومان به د بېسوادۍ او بېوزلۍ له دایرې څخه نه وتښتي.


نړیوال غبرګون

له بلې خوا، یونیسف او نړیوال خوراکي پروګرام (WFP) د افغانستان په ځینو برخو کې د خوارځواکۍ پر ضد پروګرامونه چلووي، خو د دغو ماشومانو د ښوونځیو ته د راستنېدو لپاره لوی بودیجې ته اړتیا ده.


پایله

د ماشومانو کار یوازې یوه اقتصادي ستونزه نه ده، بلکې د ټولې ټولنې راتلونکی له ګواښ سره مخ کوي. یو ماشوم چې نن کار کوي، سبا به هغه بېسواده او روغتیايي ناروغ وي. هر افغان باید پوه شي چې د ماشومانو ساتنه د ټولو مسؤلیت دی.


FAQs

پوښتنه: د ماشومانو د کار نړیواله ورځ کله او څنګه پیل شوه؟

ځواب: دا ورځ د ۲۰۰۲ کال راهیسې د جون په ۱۲مه د ماشومانو د کار د ختمولو او د هغوی د حقونو د ساتنې لپاره لمانځل کېږي.

پوښتنه: په افغانستان کې د ماشومانو تر ټولو خطرناک کار کوم دی؟

ځواب: د خښتو په تنورونو کې کار، د جګړه ییزو سیمو څخه د سکرو راټولول، او په کیمیاوي توکو کې کار د ماشومانو لپاره خورا خطرناک دي.

پوښتنه: ایا افغان حکومت د ماشومانو د کار مخنیوي لپاره قانون لري؟

ځواب: هو، د کار قانون له مخې د ۱۵ کلونو څخه کم عمر لرونکو ماشومانو کارول غیرقانوني دي، خو عملاً پلې کېدونکی نه دی.

پوښتنه: یو عادي کس څنګه کولی شي مرسته وکړي؟

ځواب: تاسو کولی شئ د ماشومانو د خیریه موسسو ملاتړ وکړئ، خپلو سیمو کې د ماشومانو ښوونځیو ته د تګ هڅونه وکړئ، او د ماشومانو له کار څخه جوړ شوي محصولات مه اخلئ.

تبصرے